Winkelen met een schoon geweten

Een tijdje geleden kwam ik tijdens het zappen voorbij het programma ‘Genaaid’. Daarin reizen vijf jonge fashion designers in de dop naar Myanmar om te zien hoe hun kleding nu écht gemaakt wordt. En niet alleen om te kijken, nee, ze “leven” een weekje zoals die mensen daar doen. Ze beginnen voor een halve dag als katoenplukkers, dan als arbeiders in de katoenverwerkingsfabriek en vervolgens werken ze mee aan het verven van kleding; op de slechte en op de duurzame manier. Ze zaten er eigenlijk niet zo lang, een kleine week. Maar als snel vloeiden de eerste tranen; omdat ze voor de “zoveelste keer rijst moesten eten”, maar ook van besef, en dat was mooi, want de boodschap kwam aan: de fashion industrie is extreem milieuvervuilend en mensonterend.

 

Kiezen is luxe

Het concept achter ‘Genaaid’ vind ik mooi. Te vaak hebben we oogkleppen op voor wat er in de wereld gebeurt. Tuurlijk, je kunt de wereld niet redden door je constant druk te maken over de ellende die zich afspeelt. Je moet ook kunnen genieten van het hier en nu. Maar het besef dat alles wat je doet impact heeft ergens anders is een levensmotto waar we best wat vaker stil mogen staan. En met elke keuze die je maakt, kun je kiezen of je een positieve dan wel een negatieve impact wil maken. Laten zien dat cheap & fast fashion op zoveel manieren een negatieve impact heeft op mens en milieu is confronterend, maar hopelijk een eye opener.

En ja, dat is slikken. Juist de eerste dagen. Je mist je prakkie, je fijne matras, je luxe. Daar zou iedereen het moeilijk mee hebben. Maar het zorgt voor besef, want zeg eerlijk: wij leven in luxe. En dat is niet erg, maar zolang wij de luxe hebben om te kiezen, mogen we best wat vaker een eerlijke keuze maken, toch? Als dat betekent dat je een paar goedkope shirts minder koopt, omdat je één wat duurder, duurzaam exemplaar koopt, dan kies je heel bewust. En je kiest dan niet alleen voor jezelf; je kiest ook de mensen die meewerken aan het gehele fabricageproces en de footprint die dat achterlaat op het milieu van de wereld. Een wereld waar we met meer dan één persoon leven.

 

Fact & figures

De mode-industrie is extreem vervuilend en draagt sterk bij aan klimaatverandering. In 2015 stootte de sector voor 1.2 biljoen ton uit aan broeikasgas, meer dan alle internationale vluchten en maritieme sector gecombineerd. Bovendien is de industrie verantwoordelijk voor een vijfde van alle watervervuiling en een derde van de microplastics in de oceaan. En hoewel de mode-industrie goed bezig is met verduurzamen, neemt de snelheid daarvan af. Dit terwijl de industrie over het geheel genomen juist groeit met 4 tot 5 procent ieder jaar.

Kun je daar als consument wat aan doen? De kleding ligt toch al in de winkel toch? Klopt, maar de vraag bepaalt het aanbod, ook als je je maar een nietige consument voelt tegenover enorme modemerken. Veel merken bewegen richting duurzaamheid, juist vanwege de druk die consumenten uitoefenen op merken. Sterker nog, consumenten wisselen steeds vaker van merk als hun vertrouwde merk zich niet positief bezighoudt met klimaatverandering en sociale omstandigheden bij het fabriceren ervan. Waarvan de jonge generatie de grootste is. Modemerken luisteren hiernaar.


Win-Win

Ik ben zelf ook schuldig aan het kopen van fast fashion. Ook al blijf ik ver van de grote ketens, ik weet eigenlijk nog steeds niet of mijn trui van een kleinere boetiek wel duurzaam is. De enige manier om daarachter te komen is onderzoek te doen. Te vaak kopen we ‘even snel’ producten die we niet echt nodig hebben. Het kan, het is goedkoop(er), dus waarom niet? Mijn voornemen is al enige tijd om of tweedehands of duurzaam te kopen. En eerlijk, dat lukt niet altijd. Wat ik wel merk, is dat door bewuster na te denken over wat ik waar koop, ik sowieso minder kleding koop.

De vraag is eerst: heb ik dit nodig? Gevolgd door: waar kan ik dat duurzamer kopen? Als dat niet helemaal volgens plan loopt, dan is dat zo. Maar op het moment dat ik mijn nieuwe shirts van organisch katoen binnen krijg (overigens veel zachter dan niet organisch, omdat er minder chemicaliën gebruikt worden), voel ik me net eventjes wat beter.

Je bent nog steeds een nietige consument tegenover de modereuzen, maar ik hoop dat met de vele alternatieven die er zijn we de verduurzaming in de mode-industrie weer een boost kunnen geven. En dat de jongere generatie modedesigners uit het programma ‘Genaaid’  hun nieuw verworven inzichten gebruiken in hun toekomst als fashion designers om het voor iedereen mogelijk te maken om een doordachte keuze te maken. Al met al bespaart het ons geld en bespaart het een hoop mensen ellende. Win-win.

>> Weten waar je allemaal terecht kunt voor een duurzame keuze? Klik dan hier. Ik heb een lijst met duurzame merken op een rij gezet. Voel je vrij me meer merken te mailen als ik iets over het hoofd heb gezien. En anders is er altijd nog het fantastische Project Cece – de zoekmachine voor duurzame kleding.

📷 Charles Etoroma